Οι ομάδες ανίχνευσης δηλητηριασμένων δολωμάτων εν δράσει
29.12.2014Φέτος για πρώτη φορά στην Ελλάδα δύο ομάδες ανίχνευσης δηλητηριασμένων δολωμάτων ξεκίνησαν τη δράση τους για τον εντοπισμό δηλητηριασμένων δολωμάτων ή ζώων. Αυτή η πολύ σημαντική δραστηριότητα πραγματοποιείται στη Θράκη και Κεντρική Ελλάδα (έξι νομούς), όπου υπάρχουν οι Ασπροπάρηδες στο πλαίσιο του προγράμματος LIFE «Η επιστροφή του ασπροπάρη» (LIFE10NAT/BG/000152). Οι ομάδες ανίχνευσης πραγματοποιούν περιπολίες σε σημεία όπου είτε στο πρόσφατο παρελθόν κάποιο περιστατικό με δηλητηριάσεις είχε λάβει χώρα είτε νέα περιστατικά εντός του 2014 κοινοποιήθηκαν από δασικές υπηρεσίες, φορείς διαχείρισης, πολίτες). Στη διάρκεια 10 μηνών, διεξήχθησαν περίπου 90 περιπολίες, και καλύφθηκαν πάνω από 200 χιλιόμετρα από τους χειριστές σκυλιών (αξίζει να σημειωθεί ότι τα σκυλιά κάνουν κατά μέσο όρο τέσσερις φορές περισσότερα χιλιόμετρα από τους χειριστές τους). Στο σύνολο, βρέθηκαν 27 ψοφίμια τα οποία ταυτοποιήθηκαν ως δηλητηριασμένα. Τα πιο κοινά είδη που βρέθηκαν νεκρά ήταν σκυλιά (23 άτομα)- είτε τσομπανόσκυλα ή κυνηγόσκυλα και στη συνέχεια αλεπούδες (4 άτομα). Σε ορισμένα περιστατικά, εντοπίστηκαν και τα δηλητηριασμένα δολώματα, στις περισσότερες περιπτώσεις, ένα κομμάτι κρέας με δηλητήριο. Στην περιοχή Αντιχασίων, συλλέχθηκαν περισσότερα από 10 κιλά φόλες. Οι κύριοι λόγοι που χρησιμοποιήθηκαν τα δηλητηριασμένα δολώματα ήταν: εξόντωση αλεπούς ή λύκου, έλεγχος των αδέσποτων σκύλων και προσωπικές αντιδικίες μεταξύ βοσκών ή κυνηγών. Από τα περισσότερα ευρήματα ελήφθησαν δείγματα από τους τοπικούς αγροτικούς κτηνίατρους και στάλθηκαν στο τοξικολογικό εργαστήριο του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών για ανάλυση. Οι ουσίες που εντοπίστηκαν ήταν δυο, Εndosulfan και Μethomyl. Το Εndosulfan είναι ένα οργανοχλωρικό εντομοκτόνο και ακαρεοκτόνο που καταργήθηκε σταδιακά σε παγκόσμιο επίπεδο. Το Methomyl είναι ένα ιδιαίτερα τοξικό καρβαδιμικό εντομοκτόνο που απαγορεύεται στην ΕΕ.
Η χρήση δηλητηριασμένων δολωμάτων είναι η κύρια απειλή για πολλά διαφορετικά είδη (άγρια και οικόσιτα), πολλά από αυτά προστατευόμενα (όλα τα είδη γυπών, ο Χρυσαετός, η Καφέ Αρκούδα και ο Λύκος). Μεταξύ αυτών, ο Ασπροπάρης ο πιο απειλούμενος, ο οποίος χρησιμοποιεί για χώρο τροφοληψίας τις ημι-δασικές και γεωργικές εκτάσεις όπου τοποθετούνται συχνότερα οι φόλες. Ο πληθυσμός του είναι τόσο μικρός ώστε κάθε δηλητηριασμένο πουλί ρίχνει τον πληθυσμό κάτω από τα όρια της επιβίωσής του. Η χρήση των δηλητηριασμένων δολωμάτων ήταν η αιτία της μαζικής θανάτωσης των Όρνιων στα Στενά του Νέστου το 2012. Η ιστορία του Λαζάρου, ενός Ασπροπάρη που δηλητηριάστηκε δύο φορές δείχνει πόσο σοβαρό είναι το πρόβλημα. Κάθε δηλητηριασμένο δόλωμα ή ζώο που εντοπίστηκε από τις ομάδες ανίχνευσης μειώνει τον κίνδυνο περαιτέρω θανάτων.
Όμως δεν είναι όλα δουλειά! Τα σκυλιά, ο Κίκο και ο Κούκι "συμμετέχουν" πλήρως στην καθημερινή ζωή των χειριστών. Μετά τη δουλειά οι χειριστές πρέπει να κάνουν δραστηριότητες μαζί τους (πεζοπορία στο βουνό, canicross και πολλά άλλα) με τα σκυλιά τους, που κρατάνε και τους δύο σε καλή φυσική κατάσταση. Ας ελπίσουμε ότι το 2015 θα φέρει λιγότερη δουλειά στις ομάδες μας!
Ευχαριστούμε τους φορείς και τους πολίτες που μας ειδοποίησαν για περιστατικά δηλητηριασμένων δολωμάτων αυτή τη χρονιά και μας έδειξαν τα σημεία που έλαβαν χώρα. Με αυτή την πρωτοβουλία τους ίσως έσωσαν κάποια άλλα κατοικίδια ή άγρια ζώα από δηλητηρίαση αφού οι ομάδες ανίχνευσης «καθάρισαν» εκείνες τις περιοχές από τις φόλες.


















